powrót do Aktualności

Składniki żywności: Limity witamin i składników mineralnych dodawanych do żywności – prace Komisji Europejskiej

26 sierpnia 2021

 

Paweł Mirosz – doradca ds. prawa żywnościowego IGI Food Consulting skomentował w Dzienniku Gazeta Prawna kwestię prac nad ustanowieniem unijnych limitów witamin i składników mineralnych dodawanych do suplementów diety. Zachęcamy do zapoznania się z artykułem autorstwa Jakuba Styczyńskiego oraz wyjaśnieniem poniżej na temat aktualnych regulacji prawnych obowiązujących w Polsce.

 

WPROWADZENIE

Zadanie dotyczące ustalenia minimalnych i maksymalnych poziomów witamin i składników mineralnych dozwolonych do stosowania w suplementach diety i tzw. żywności wzbogaconej zostało ujęte w tegorocznym planie aktywności Dyrekcji Generalnej Komisji Europejskiej odpowiedzialnej za realizację unijnej polityki w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa żywności – DG SANTE [2].

Powyższe sprawia, że debata w tej sprawie wraca na forum unijne po długiej przerwie. Pierwsze prace dotyczące poziomów witamin i składników mineralnych w żywności toczyły się ponad dekadę temu. Jednym z rezultatów ówczesnych prac jest dokument pt.:  Orientation paper on the setting of maximum and minimum amounts for vitamins and minerals in foodstuffs z 2007 r.

Brak harmonizacji prawa unijnego w powyższym zakresie sprawia, że wiele państw członkowskich (w tym Polska) wypracowało własne reguły. W praktyce często okazuje się jednak, że rozwiązania te nie są spójne i mogą rodzić trudności w komercjalizacji nowych produktów. Wprowadzenie żywności z dodatkiem witamin lub składników mineralnych o analogicznym składzie i klasyfikacji prawnej (np. jako żywność wzbogacona), na wszystkie rynki unijne, w praktyce niestety nadal może być wyzwaniem, wymagającym co najmniej dobrze przemyślanej strategii działania. Fakt, że obecny stan prawa może szkodzić swobodnemu przepływowi towarów wewnątrz Unii potwierdzają również dotychczasowe wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE.

Ustanowienie limitów dla witamin i składników mineralnych dodawanych do żywności wprowadzanej na rynek unijny to złożony projekt. Koncepcja ma zwolenników i przeciwników.

Określenie w prawie unijnym poziomów minimalnych, uznawanych za znaczące z punktu widzenia interesu konsumenta żywności – poza wyjątkami dotyczącymi składników dodawanych interwencyjnie lub tych o niskim współczynniku bezpieczeństwa – wydaje się formalnością. Istnieje natomiast wiele trudności, które sprawiają, że w prawie unijnym nie określono dotychczas szczegółowych limitów dotyczących maksymalnych poziomów dozwolonych do stosowania w żywności wzbogacanej i suplementach diety.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa żywnościowego ustalenie maksymalnych poziomów – zależnie od kategorii (suplement diety, żywność wzbogacona) – wymaga uwzględnienia danych na temat:

  • górnych bezpiecznych poziomów spożycia witamin i składników mineralnych (UL) – określonych zgodnie z zasadami oceny ryzyka, na podstawie uznanych danych naukowych i z uwzględnieniem zmiennej wrażliwości różnych grup konsumentów;
  • pobrania witamin i składników mineralnych – z diety oraz tam gdzie właściwe z innych niż żywność istotnych źródeł;
  • norm zalecanego spożycia witamin i składników mineralnych określonych dla danej populacji – w tym również przypadki składników, dla których normy są bliskie poziomom UL i mogą wymagać przyjęcia dodatkowych odstępstw [3, 4].

 

ZNACZENIE DLA FIRM

Wznowienie prac z punktu widzenia przedsiębiorców jest ważne, ponieważ ich efekty mogą bezpośrednio wpłynąć na skład wielu produktów wprowadzanych na rynek unijny. Nowe przepisy mogą:

  • służyć lepszej ochronie konsumentów, na przykład ograniczając dostępność produktów, które zawierają hiperdawki witamin lub składników mineralnych,
  • ułatwić klasyfikację produktów i zmniejszyć liczbę przypadków z pogranicza żywności wzbogaconej i suplementów diety,
  • usunąć bariery dotyczące wzajemnej uznawalności i swobodnego przepływu towarów.

Szybkie przyjęcie nowych przepisów unijnych może być jednak utrudnione ze względu na brak niezbędnych danych naukowych odnośnie części witamin i składników mineralnych, różne koncepcje prezentowane przez państwa członkowskie na temat właściwego sposobu oceny poszczególnych składników, a także interesy poszczególnych państw, w tym różnice dotyczące sposobu żywienia i stanu odżywienia populacji oraz obecnie obowiązujące w wielu krajach przepisy techniczne.

Do czasu poznania wiążących ustaleń na poziomie unijnym przedsiębiorcy, którzy wprowadzają żywność z dodatkiem witamin i składników mineralnych na rynek Polski powinni pamiętać o aktualnych przepisach i praktyce, zgodnie z którymi wiadomo:

  • do jakich środków spożywczych nie wolno dodawać witamin i składników mineralnych;
  • kiedy dodatek określonej witaminy bądź składnika mineralnego może decydować o klasyfikacji środka spożywczego do grupy suplementów diety lub żywności wzbogaconej;
  • dla których kategorii żywności powszechnego spożycia prawo żywnościowe określa szczególne minimalne lub maksymalne poziomy zawartości witamin i składników mineralnych;
  • ile powinien wynosić minimalny poziom zawartości witamin i składników mineralnych dodawanych do suplementów diety i żywności wzbogaconej;
  • ile wynosi maksymalny poziom zawartości witamin i składników mineralnych dodawanych do żywności wzbogacanej wprowadzanej wyłącznie na rynek krajowy;
  • jakie są rekomendacje odnośnie maksymalnych poziomów wybranych witamin i składników mineralnych stosowanych w suplementach diety;
  • jak zgodnie z obowiązującymi przepisami i orzecznictwem argumentować zgodność wysokiego poziomu dodatku witaminy lub składnika mineralnego do suplementu diety.

 

Jeżeli masz wątpliwości odnośnie powyższych zagadnień, potrzebujesz wsparcia w podjęciu decyzji dotyczącej składu, klasyfikacji lub oznakowania żywności to napisz do nas – igifc@igifc.pl – Chętnie wesprzemy Twoją Firmę i opracujemy rozwiązanie zapewniające zgodność z obowiązującymi wymogami.

 

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej na temat stosowania witamin i składników mineralnych w żywności zapraszamy do udziału w naszym szkoleniu on-line. Program już wkrótce na naszej stronie internetowej (link: https://www.igifc.pl/szkolenia/).

 

Artykuł w Dzienniku Gazeta Prawna dostępny jest tutaj: https://serwisy.gazetaprawna.pl/zdrowie/artykuly/8230753,limity-dla-branzy-suplementow-diety-zywnosc-wzbogacona.html .

 

 

 

 

Źródła informacji:

  1. DG Health and Food Safety (SANTE) – Management Plan 2021 (Ref Ares(2021)249983-12/01/2021); Internet: https://ec.europa.eu/info/system/files/management-plan-sante-2021_en.pdf.
  2. Styczyński J.: Będą limity dla branży suplementów diety i żywności wzbogacanej. Dziennik Gazeta Prawna, Internet: https://serwisy.gazetaprawna.pl/zdrowie/artykuly/8230753,limity-dla-branzy-suplementow-diety-zywnosc-wzbogacona.html .
  3. Dyrektywa 2002/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 czerwca 2002 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw Państw Członkowskich odnoszących się do suplementów żywnościowych (Dz. U. UE. L. z 2002 r. Nr 183, str. 51 z późn. zm.).
  4. Rozporządzenie (WE) nr 1925/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie dodawania do żywności witamin i składników mineralnych oraz niektórych innych substancji (Dz. U. UE. L. z 2006 r. Nr 404, str. 26 z późn. zm.).

Newsletter

Zapisz się do naszego newslettera, by otrzymywać regularne wiadomości.